Parkelerin Kurutulması

Mobilya branşı - bölümü ile alakalı her şeyi bulabilirsiniz..

Moderatör: Alıntı

Cevapla
Kullanıcı avatarı
Alıntı
Mesajlar: 842
Kayıt: 15 Kas 2016, 08:23

Parkelerin Kurutulması

Mesaj: # 3257Mesaj Alıntı
13 Mar 2022, 12:27

1. Kalas halinde kurutma,
2. Tahta halinde kurutma,
3. Çıta halinde kurutma,
4. Parke taslağı halinde kurutma.
Bunlardan kalas halinde kurutma pratikte en az uygulama şeklidir. Çünkü kalınlığı parke taslağı genişliğinde olan kalasların kurutulması güç, masraflı ve zaman alıcıdır.
Parke üretiminde parkelik malzemenin tahta, çıta veya taslak halinde kurutulması işletmenin özel durumuna,işlediği hammaddeye ve bağımsız veya entegre oluşuna bağlı olup, işletmelerde farklı uygulamalara rastlanmaktadır.
Parkelik malzemenin tahta, çıta veya parke taslağı halinde kurutulmasının faydalı ve sakıncalı tarafları bulunmaktadır. Hangi halde kurutulmasının daha iyi olacağı konusunda karar verilirken konuya ekonomik açıdan yaklaşılması ve işletmenin giderlerini en düşük derecede etkileyen,buna karşılık mamul parkenin kalitesini yükselten şeklin seçilmesi en doğru yoldur.
Parke taslaklarını hangi ağaç türü ve hangi başlangıç rutubetinde olursa olsun doğrudan doğruya kurutma fırınlarında kurutmak mümkündür. Ancak bazı hallerde teknik kurutmadan önce bir ön kurutma yapılması gerekebilmektedir.
İşletmede uygun özelliklerde ve yeterli kapasitede bir kurutma fırını yoksa parke taslaklarının daha düşük rutubet derecesinde fırına sokulması amacı ile bir ön kurutma yapılmalıdır. Böylece bir taraftan kurutma kusurları oluşumunun azaltılması, diğer taraftan kurutma süresi kısaltılarak mevcut fırın kapasitesinden en iyi şekilde faydalanılması sağlanmaktadır.
Güç kuruyan ve kurutma kusurlarının oluşumuna hassas olan ağaç türlerinin kurutulmasında bir ön kurutma uygundur. Özellikle yüksek rutubet derecelerinde iken, yüksek kurutma sıcaklığına karşı hassas olan meşe, okaliptüs gibi ağaç türlerinin kurutulmasında bir ön kurutma uygulanması önerilmektedir. Ön kurutma, doğal ön kurutma ve hızlandırılmış ön kurutma olmak üzere iki şekilde yapılmaktadır [3].
2.4.1. Doğal ön kurutma
Yeterli fırın kapasitesi olmayan işletmelerde, açıkta veya sundurmalar altında doğal ön kurutma uygulamak maksada uygundur.
Bugün ülkemizde parkeliklerin kurutulmasında çok büyük oranda doğal kurutma uygulanmaktadır. Gerçek doğal kurutmada dış kurutma faktörlerine insanın etkisi söz konusu değildir. Fakat bu,doğal kurutmada insanın hiç müdahalesi olmadığı anlamına gelmemelidir. İstif alanının seçilmesinde, bu alanın tesis edilmesinde, kerestenin istiflenmesinde alınacak bazı teknik ve pratik tedbirlerle bu faktörleri daha etkili hale getirmek ve kurutma sırasında meydana gelen kayıp ve kusurları azaltmak mümkündür.
İster kereste, ister çıta, ister parke taslağı halinde olsun parkeliklerin doğal ön kurutulmasında, kerestenin doğal kurutulmasında uygulanan esaslar geçerlidir [3].
2.4.2. Hızlandırılmış ön kurutma
Ön kurutma, dış kurutma faktörlerinden yalnız hava hareketinin arttırılması veya hava hareketi ile birlikte hava sıcaklığının arttırılması suretiyle hızlandırılabilmektedir. Birinci durum doğal kurutma karakteri arz etmekte ve “Hızlandırılmış doğal ön kurutma” olarak adlandırılmaktadır. İkinci durum ise teknik kurutma karakteri gösterir ve “Ön kurutma tesislerinde kurutma” olarak da açıklanmaktadır [3].
2.4.2.1. Hızlandırılmış doğal ön kurutma
Hava hareketlerini arttırmak suretiyle doğal kurutmanın hızlandırılmış şekline hızlandırılmış doğal kurutma denmektedir. Gerek açıkta ve gerekse hangarlar içerisinde kereste istifindeki doğal hava hareketini bir vantilatör yardımı ile yükseltmek böylece doğal kurutmayı hızlandırmak uzun zamandan beri araştırılmaktadır.
Bunun için daha çok aksiyal vantilatör kullanılmaktadır. Bu vantilatörler istifin yan tarafına yerleştirilmekte ve istifin içerisine havayı bastırmaktadır [3].
2.4.2.2. Ön kurutma tesislerinde kurutma
Ön kurutma tesisleri içerisinde vantilatörlerden başka havayı ısıtan basit ısıtma tertibatının bulunduğu ve böylece dışarıdaki hava şartlarına bağlı olmayarak bütün yıl boyunca kurutma yapabilen, çoğunlukla hangar şeklindeki özel tesislerdir. Son zamanlarda bu amaçla kondenzasyonla kurutma tesisleri yaygın olarak kullanılmaktadır. Şekil 2.7 da kondenzasyonla kurutma fırını şeması görülmektedir.
Ön kurutma tesislerine fazla miktarda sert ağaç kurutan fabrikalarda ihtiyaç vardır. Avrupa’da bu tür tesisler özellikle yüksek kalitede ve renk bakımından yüksek isteklerde bulunan meşe kerestesi ve meşe parke taslakları kurutan fabrikalarda kullanılmaktadır. Bundan başka güç kuruyan ve çatlama bakımından hassas , ağır ekzotik ağaçların ekonomik şekilde kurutulmasında da ön kurutma tesislerinden faydalanılmaktadır.
1. Kondensat, 7. Primer vantilatör,
2. Kompresör, 8. İlave ısıtıcı,
3. Evaporatör, 9. Hava iletme kanalı,
4. Soğutucu madde donanımı, 10. Isı yalıtımı tabakası,
5. Genişletme ventili, 11. Sekonder vantilatör.
6. Kondensatör,
LEMPELLUS (1968)’e göre içerisinde sıcaklık derecesi 25–30 0C olan ön kurutma tesisinde vantilatörlerin devamlı olarak işletilmesi halinde başlangıç rutubeti % 80–90 olan taze haldeki parke taslakları 20 günde % 28 rutubet derecesine kadar kurutulabilmektedir [3].
2.4.3. Teknik kurutma
Parke taslaklarının kurutulması için en uygun yöntem klasik kurutma yöntemidir. Klasik kurutma fırınları kargir ve metal olarak yapılabilmektedir. Bu fırınların planlanmasında fırına giriş ve çıkış tarafında birer kapalı bölüm düşünülmesi maksada uygundur.
Parke taslaklarının kurutulması için özel fırınlara ihtiyaç yoktur. Taslaklar kereste kurutma fırınlarında kurutulabilirler. Yani işletmelerde bulunan kereste kurutma fırınlarında taslaklar da kurutulmaktadır.
Parke taslaklarının istiflenmesinde değişik istifleme şekilleri uygulanmaktadır. Bunlar; çıtalı yarık veya dik sandık şeklinde istifleme ve çıtasız sandık şeklinde istifleme şekilleridir.
Çıtalı yarık ve dik istifleme daha az uygulanmaktadır. (Şekil 2.8 A) Daha çok çıtasız sandık şeklinde istifleme yapılmaktadır. (Şekil 2.8 B)
Çıtasız sandık şeklinde istiflemede istifin iki başında çıta kullanılmaktadır. İstiflemede şunlara dikkat edilmelidir.
1. Taslakları üzeri birbiri üzerine en çok 2–3 cm. bindirilmelidir.
2. Taslakların yan yüzeyleri birbirlerine iyice yanaştırılmalıdır.
3. İstifin yan yüzleri düşey ve birbirine paralel iki düzlem teşkil etmektedir. Taslaklar bu düzlemlerden taşmamalıdır. Düşey sirkülasyonlu fırınlarda yan yüzeylerin düşey düzlem teşkil etmesi önemlidir.
4. İstifin ön yüzü, iki yan yüzey düzlemine dik ve düşey bir düzlem oluşturmalıdır.
5. Rutubetin gidişinin takip ve kontrolü amacı ile alınan örnekler istifin uygun yerlerine yerleştirilmelidir.
İstiflerin fırına yerleştirilmesinde hava sirkülasyonunu aksatıcı engellerin bulunmamasına dikkat edilmelidir.
İdeal kurutma “ağaç malzemenin en kısa sürede, en ekonomik şekilde ve en az kusur ve kayıpla kullanış yerinin gerektirdiği kuruluk derecesine kadar kurutulması” olarak tarif edilir. İdeal kurutmanın bu tarifine uygun şekilde bir kurutma yapabilmek için her şeyden önce iyi ve modern bir kurutma ortamını oluşturan hava–su buharı karışımının sıcaklık ve bağıl nemi ağacın özellikleri ve istekleri dikkate alınarak istenildiği gibi ayarlanabilmeli ve kurutma sırasında her zaman kontrol edilebilmelidir. Fırının her tarafında aynı kurutma şartları sağlanabilmelidir.
Özel sektör parke fabrikalarının hemen hemen tamamında kurutma fırını bulunmaktadır. Fakat, iyi ve modern bir fırın için yukarıda belirtilen özelliklere pek azı sahiptir.
İstifler yapıldıktan sonra fırına uygun şekilde yerleştirilir. Taze haldeki taslakların kurutulmasında küflenmeye neden olmamak için istifler fırına yerleştirildikten hemen sonra kurutulmaya başlanmalıdır. Kurutma işlemi kurutulan ağaç türünün özellikleri dikkate alınarak hazırlanmış bir kurutma programı yoksa denemeler yapılarak hazırlanabilir.
Kurutma programlarının uygulanmasında rutubet ve kalite kontrolleri yapılmakta ve böylece rutubet ve kalitenin gidişi sürekli kontrol edilmektedir. Aksi halde program ne kadar mükemmel olursa olsun kurutma kusur ve kayıpları olabilir. Çünkü bilindiği gibi ağacın özellikleri geldiği yetişme muhitine göre değişmektedir
Resim

Cevapla