Oyma Sanatının Türkiye’deki Tarihi Gelişimi

Mobilya branşı - bölümü ile alakalı her şeyi bulabilirsiniz..

Moderatör: Alıntı

Cevapla
Kullanıcı avatarı
Alıntı
Mesajlar: 842
Kayıt: 15 Kas 2016, 08:23

Oyma Sanatının Türkiye’deki Tarihi Gelişimi

Mesaj: # 3272Mesaj Alıntı
13 Mar 2022, 14:04

Orta Asya’da Türklerin İslamiyet’ten önce yaptıkları birçok oyma ve heykel gibi eserlere rastlanmaktadır. Orkonda bulunan insan ve hayvan heykelleri biraz iptidai şekilde taştan yapılmış eserlerdir. Bunlarda Çin etkisi görülür. Yine Orta Asya’da Uygur ülkelerinde bulunan bazı güzel oyma ve heykeller Greko Budrik özelliği taşımaktadır.
İslamiyet’ten sonra put sayılan heykellerin yasak edilmesi dolayısıyla heykel sanatı terkedilmiş ve bunun yerine oyma sanatı geçmiştir. Bu sanat Türkmenistan’da uzun yıllar kalıcı olmuş ve oradan Selçuklulara geçerek mimari eserlerde büyük bir tezyinat vasıtası olmuştur. Anadolu’ya gelen Selçuklular tüm mimari eserlerinin tezyini için bina cephelerini, kapı pencere kanatlarını sıvama denecek kadar oymalarla süslemişlerdir.
Selçuklulardan Osmanlılara geçen bu sanat daha da inkişaf ederek, büyük ehemmiyet kazanmış fakat Selçuklular gibi değil de sadece belli başlı ce göz alıcı yerlerde kullanmışlardır. Selçuklulardan daha mutaassıp ve dindar olan Osmanlılar ise hayvan şekilleri yapmaktan katiyetle sakınmış ancak, oyma sanatı ile özdeşleşmiş ve bu sahada taktire şayan eserler meydana getirmişlerdir. Mimberler, rahleler, tavanlar, kapılar, pencereler,oyma bezemeleri, mezar taşları, çeşmeler, gelinlik sandıklar, gömme dolap kapıları, lamba iskemleleri, mücevher kutuları, kral tahtları, ahşap beşikler, sofra altlıkları vb. Osmanlı oyma sanatının belli başlı örneklerindendir.
Günümüz Türkiye’sinde mobilya sanatı dünya mobilya üsluplarına her sahada yapılan sanat ve kültür birliğinde olduğu gibi uymak zorunda kaldığına göre modern bir üslupla mobilya imal edilmelidir. Her devirde olduğu gibi sadelik ve basitlik belirli bir çağı yaşadıktan sonra gerçek sanatkar ve sanat severler yavaş yavaş hüviyetlerini değiştiren üsluba yeni yönler vermek zorunda kalmaktadırlar.
Bugün de modern çağın soğuk ve düz çizgilerinden bıkan sanatkarlar klasik çağın modernize edilmiş figürlerini kreasyonlarına sokmağa başlamışlardır. Türk sanatı ölçüleri de mobilyamıza atalarımızdan kalan millileştirdikleri motiflerini renk olarak, oyma olarak, kakma olarak, malzeme olarak asrımızın zaman ve zevk ölçüleri içinde kalarak yapacağımız mobilyada modernize işlemi sanatımızı diriltmek için bizlere bir görevdir.
Resim

Cevapla